Odpowiedzialność cywilna w diagnostyce prenatalnej
Abstrakt: Artykuł analizuje przełomową sprawę sądową dotyczącą odpowiedzialności cywilnej lekarza ginekologa za rutynowe prowadzenie ciąży, w której nie wykryto zespołu Downa u płodu. Sprawa, rozpatrywana przez Sąd Okręgowy i Apelacyjny, koncentruje się na ocenie standardów diagnostyki prenatalnej w kontekście wyniku badania przezierności karkowej (NT) na poziomie 2,4 mm, który został uznany za prawidłowy. Opracowanie omawia kluczowe zagadnienia, takie jak granice obowiązków diagnostycznych lekarza, znaczenie rzetelnej dokumentacji medycznej oraz wpływ prawa na ocenę decyzji klinicznych, podkreślając, że sądy oceniają proces decyzyjny, a nie wyłącznie jego skutek.
Słowa kluczowe: odpowiedzialność cywilna, diagnostyka prenatalna, błąd medyczny, zespół Downa, badanie NT, prawo medyczne, ginekologia
Title: Civil Liability in Prenatal Diagnosis: A Landmark Case Analysis
Summary: This article analyzes a landmark legal case concerning the civil liability of a gynecologist for routine pregnancy management in which Down syndrome was not detected prenatally. The case, heard by the District and Appellate Courts, focuses on the assessment of prenatal diagnostic standards in the context of a nuchal translucency (NT) measurement of 2.4 mm, which was deemed normal. The study discusses key issues such as the limits of a physician's diagnostic duties, the importance of thorough medical documentation, and the impact of law on the evaluation of clinical decisions, emphasizing that courts assess the decision-making process, not merely its outcome.
Keywords: civil liability, prenatal diagnosis, medical error, Down syndrome, NT scan, medical law, gynecology
Autorki: Karolina Podsiadły-Gęsikowska; Aleksandra Powierża
Rola mikrobioty w raku szyjki macicy
Abstrakt : Rak szyjki macicy (cervical cancer – CC) pozostaje jednym z najpoważniejszych wyzwań zdrowotnych dla kobiet na świecie, zajmując 4. miejsce zarówno w zachorowalności, jak i umieralności wśród nowotworów złośliwych. Choć za główną przyczynę jego rozwoju uznaje się przetrwałą infekcję wirusem HPV, coraz więcej dowodów naukowych wskazuje na kluczową rolę mikrobioty pochwy i szyjki macicy w patogenezie, progresji oraz odpowiedzi na terapię. Niniejszy artykuł przybliża najnowsze odkrycia dotyczące związku między składem mikrobiomu a ryzykiem rozwoju raka szyjki macicy, wskazując, które bakterie mogą sprzyjać procesowi nowotworzenia, a które – przeciwnie – wykazują działanie ochronne. Omówiono również obiecujące perspektywy terapeutyczne, jakie stwarza modyfikacja mikrobiotu poprzez probiotykoterapię.
Słowa kluczowe: rak szyjki macicy, mikrobiota pochwy, mikrobiom, HPV, probiotykoterapia, kancerogeneza
Title: The Role of Microbiota in Cervical Cancer
Summary: Cervical cancer (CC) remains one of the most serious health challenges for women worldwide, ranking fourth in both incidence and mortality among malignancies. Although persistent HPV infection is the primary cause, growing evidence points to a crucial role of the vaginal and cervical microbiota in pathogenesis, progression, and therapeutic response. This article presents the latest findings on the relationship between microbiome composition and the risk of cervical cancer, identifying bacterial species that may promote or inhibit carcinogenesis. It also discusses the promising therapeutic perspectives offered by microbiome modulation through probiotic therapy.
Keywords: cervical cancer, vaginal microbiota, microbiome, HPV, probiotic therapy, carcinogenesis
Autorzy: Janina Markowska, Jacek Tulimowski, Damian Twardawa
Suplementacja mikroelementów i witamin u kobiet w ciąży
Abstrakt: Suplementacja mikroelementów i witamin w okresie ciąży stanowi jeden z kluczowych elementów profilaktyki powikłań położniczych oraz rozwoju płodu. Współczesne dane epidemiologiczne i badania kliniczne wskazują, że niedobory składników, takich jak żelazo, kwas foliowy, witamina D, jod czy witamina B12, nadal stanowią istotny problem zdrowia publicznego, nawet w krajach rozwiniętych. Przegląd obejmuje aktualne doniesienia dotyczące suplementacji kluczowych witamin i mikroelementów w ciąży (żelazo, kwas foliowy, jod, witamina D, wapń, witaminy z grupy B, witamina C oraz prebiotyki i probiotyki). Analizowane są wpływy niedoborów i korzyści płynące z suplementacji, zalecane dawki oraz możliwe ryzyko nadmiaru, z uwzględnieniem rekomendacji towarzystw naukowych (WHO, FIGO, PTGiP, USPSTF, RCOG, ACOG). Wyniki wskazują, że rutynowe podawanie żelaza i kwasu foliowego jest szeroko zalecane ze względu na zmniejszenie częstości występowania anemii i wrodzonych wad cewy nerwowej, jednak rekomendacje dotyczące powszechnej suplementacji innymi składnikami są bardziej zróżnicowane i wymagają indywidualizacji.
Słowa kluczowe: ciąża, suplementacja, mikroelementy, witaminy, żelazo, kwas foliowy, witamina D, jod, profilaktyka
Title: Micronutrient and Vitamin Supplementation in Pregnancy
Abstract: Micronutrient and vitamin supplementation during pregnancy is a key element in the prevention of obstetric complications and in supporting fetal development. Current epidemiological data and clinical studies indicate that deficiencies of nutrients such as iron, folic acid, vitamin D, iodine, and vitamin B12 remain a significant public health concern, even in developed countries. This review covers current evidence on the supplementation of key vitamins and micronutrients in pregnancy (iron, folic acid, iodine, vitamin D, calcium, B vitamins, vitamin C, as well as prebiotics and probiotics). It analyzes the effects of deficiencies and the benefits of supplementation, recommended dosages, and the potential risks of excess, taking into account the recommendations of scientific societies (WHO, FIGO, PTGiP, USPSTF, RCOG, ACOG). The findings indicate that routine iron and folic acid supplementation is widely recommended due to its effectiveness in reducing the incidence of anemia and neural tube defects; however, recommendations for universal supplementation with other nutrients are more varied and require an individualized approach.
Keywords: pregnancy, supplementation, micronutrients, vitamins, iron, folic acid, vitamin D, iodine, prevention
Autor: Jacek Tulimowski
Zastosowanie lamp LED w ginekologii funkcjonalnej i estetycznej
Abstrakt: Fotobiomodulacja z użyciem światła czerwonego i bliskiej podczerwieni, realizowana za pomocą urządzeń LED lub źródeł laserowych o niskiej mocy, od lat znajduje zastosowanie w dermatologii, medycynie estetycznej, leczeniu ran oraz medycynie bólu. W ginekologii temat ten dopiero buduje bazę dowodową, ale publikacje indeksowane w PubMed pozwalają już na ostrożne sformułowanie kilku praktycznych wniosków. W ginekologii estetycznej i funkcjonalnej światło LED należy traktować przede wszystkim jako metodę wspomagającą, a nie jako zamiennik pełnej diagnostyki, fizjoterapii, leczenia hormonalnego lub innych procedur dobieranych indywidualnie. Wstępne doniesienia wskazują, że terapia fotobiomodulacją (PBM) z wykorzystaniem światła LED może być bezpieczną i obiecującą opcją leczenia w przypadku zespołu moczowo-płciowego menopauzy (GSM) oraz w redukcji długotrwałych następstw u pacjentek po leczeniu onkologicznym.
Słowa kluczowe: fotobiomodulacja, lampy LED, ginekologia funkcjonalna, ginekologia estetyczna, światło czerwone, bliska podczerwień, zespół moczowo-płciowy menopauzy
Title: Application of LED Lamps in Functional and Aesthetic Gynecology
Summary: Photobiomodulation using red and near-infrared light, delivered via LED devices or low-level laser sources, has long been applied in dermatology, aesthetic medicine, wound healing, and pain medicine. In gynecology, the evidence base is still emerging, but PubMed-indexed publications already allow for cautious formulation of practical conclusions. In aesthetic and functional gynecology, LED light should be considered primarily as a supportive method, not a replacement for comprehensive diagnostics, physiotherapy, hormonal therapy, or other individually tailored procedures. Preliminary reports indicate that photobiomodulation therapy (PBM) using LED light may be a safe and promising treatment option for genitourinary syndrome of menopause (GSM) and in reducing long-term sequelae in patients after oncological treatment.
Keywords (English): photobiomodulation, LED lamps, functional gynecology, aesthetic gynecology, red light, near-infrared, genitourinary syndrome of menopause
Autor: Piotr Kolczewski
Farmakoterapia bólu w ginekologii i położnictwie
Abstrakt: Artykuł omawia strategie farmakologicznego i niefarmakologicznego leczenia bólu w ginekologii i położnictwie, ze szczególnym uwzględnieniem bezpieczeństwa terapii u kobiet ciężarnych i karmiących piersią. Przedstawiono charakterystykę i zasady stosowania paracetamolu, niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), metamizolu, kodeiny oraz kwasu acetylosalicylowego, wskazując na ich skuteczność, profile bezpieczeństwa oraz przeciwwskazania w poszczególnych trymestrach ciąży i w okresie laktacji. Omówiono również niefarmakologiczne metody łagodzenia bólu porodowego, takie jak immersja wodna i masaż, które stanowią bezpieczne uzupełnienie terapii. Podkreślono znaczenie analgezji multimodalnej, która poprzez łączenie leków o różnych mechanizmach działania pozwala na redukcję dawek poszczególnych substancji, zmniejszenie ryzyka działań niepożądanych i poprawę efektywności przeciwbólowej.
Słowa kluczowe: farmakoterapia bólu, ginekologia, położnictwo, ciąża, laktacja, paracetamol, NLPZ, analgezja multimodalna, immersja wodna, masaż
Title: Pharmacotherapy of Pain in Gynecology and Obstetrics
Abstract: The article discusses pharmacological and non-pharmacological strategies for pain management in gynecology and obstetrics, with particular emphasis on the safety of therapy in pregnant and breastfeeding women. It presents the characteristics and principles of using paracetamol, non-steroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs), metamizole, codeine, and acetylsalicylic acid, highlighting their efficacy, safety profiles, and contraindications in specific trimesters of pregnancy and during lactation. Non-pharmacological methods of relieving labor pain, such as water immersion and massage, are also discussed as safe complements to therapy. The importance of multimodal analgesia is emphasized, which, by combining drugs with different mechanisms of action, allows for dose reduction of individual substances, decreased risk of adverse effects, and improved analgesic efficacy.
Keywords: pain pharmacotherapy, gynecology, obstetrics, pregnancy, lactation, paracetamol, NSAIDs, multimodal analgesia, water immersion, massage
Autor: Gabriela Lewandowska