Więcej skrajnie przedwczesnych porodów w Ukrainie

• Analiza danych o 517 968 porodach z lat 2022–2024

• Wzrost częstości skrajnego wcześniactwa z 3,62 do 4,38 na 1000 porodów

• Wzrost częstości stanu przedrzucawkowego lub rzucawki o około 33%

• Obserwacyjne wyniki wymagające ostrożnej interpretacji

Badanie danych szpitalnych

Zespół pod kierownictwem Wołodymyra Artiomenki przeanalizował zagregowane dane placówek medycznych, zbierane od 24 lutego 2022 r. do 31 grudnia 2024 r. Było to badanie obserwacyjne z powtarzanymi analizami przekrojowymi, opublikowane w 2026 r. w czasopiśmie „The Lancet Obstetrics, Gynaecology, & Women's Health”.

Skrajne wcześniactwo zdefiniowano jako poród między 22. a 27. tygodniem ciąży. Badacze porównywali zmiany w czasie oraz wyniki regionów o różnym nasileniu konfliktu.

Wzrost częstości powikłań

Częstość skrajnie przedwczesnych porodów wzrosła z 3,62 na 1000 porodów w 2022 r. do 4,38 na 1000 w 2024 r. Skorygowany iloraz ryzyka wyniósł 1,21, co odpowiada względnemu wzrostowi o 21%.

Stan przedrzucawkowy lub rzucawkę odnotowywano odpowiednio w 66,7 i 88,5 przypadku na 1000 porodów. Dla tego łącznego wyniku iloraz ryzyka wyniósł 1,33.

W regionach o dużym nasileniu konfliktu częstość skrajnego wcześniactwa wynosiła 8,2 na 1000 porodów, wobec 3,1 na 1000 w regionach mniej dotkniętych walkami.

Czego badanie nie rozstrzyga

Wyniki wskazują na związek statystyczny, ale nie pozwalają przypisać obserwowanych zmian wyłącznie stresowi wojennemu. Na rezultaty mogły wpływać migracje, zmiany struktury populacji ciężarnych, ograniczenie dostępności opieki i niepełna sprawozdawczość placówek.

Autorzy podkreślają, że dane powinny służyć formułowaniu hipotez, a nie być traktowane jako bezpośredni pomiar częstości powikłań w całej populacji. Badanie nie oceniało także zdrowia tych dzieci w dorosłości ani skutków dla kolejnych pokoleń.

Uszkodzenia ochrony zdrowia utrudniają opiekę

Skalę zagrożeń dla opieki medycznej pokazuje osobny komunikat Światowej Organizacji Zdrowia z 8 maja 2026 r. Organizacja informowała wówczas o ponad 3000 zweryfikowanych ataków na ochronę zdrowia w Ukrainie od początku pełnoskalowej inwazji. Zdarzenia obejmowały placówki medyczne, transport i inne elementy systemu opieki.

Źródło

Artyomenko i współautorzy: Association of armed conflict with extreme preterm birth and pre-eclampsia and eclampsia in Ukraine, 2022–24: a repeated cross-sectional national surveillance study. The Lancet Obstetrics, Gynaecology, & Women's Health, 2026

Autor:

Przemysław Tórz

dziennikarz medyczny

Dziennikarz medyczny specjalizujący się w tematach medycznych: stomatologii, ginekologii oraz polityki zdrowotnej. Na co dzień współpracuje z redakcją magazynu „Nowy Gabinet Ginekologiczny” i portalem e-ginekologia.pl. Jego teksty cechuje rzetelność oraz umiejętność łączenia wiedzy eksperckiej z aktualnymi wyzwaniami branży medycznej.

Zobacz wszystkie artykuły autora - ta opcja może wymagać zalogowania na stronie