fot. 123RF

Profilaktyka onkologiczna kobiet, obejmująca mammografię i cytologię, to kluczowy element wczesnego wykrywania raka piersi i raka szyjki macicy. Dane wskazują jednak, że w województwie opolskim tylko niewielki odsetek uprawnionych pacjentek korzysta z tych świadczeń. Dlaczego mimo dostępności bezpłatnych badań ich wykorzystanie pozostaje tak niskie?

Aż 90 proc. światowej populacji zmaga się z problemami jamy ustnej, a w Polsce próchnica wciąż jest poważnym problemem wśród dorosłych. Z okazji Światowego Dnia Zdrowia Jamy Ustnej (20 marca) eksperci przypominają, że stan uzębienia ma znaczenie nie tylko dla ogólnego zdrowia, ale także… płodności. Badania wskazują na związek między chorobami przyzębia a możliwymi trudnościami z zajściem w ciążę.

fot. 123RF

Rak piersi pozostaje jednym z najczęstszych nowotworów wśród kobiet na świecie, a najnowsze badania wskazują, że znaczną część zachorowań można powiązać z czynnikami stylu życia. Według analiz przeprowadzonych przez zespół Global Burden of Disease Study Breast Cancer Collaborators, aż 28 proc. globalnego obciążenia tą chorobą wynika z sześciu modyfikowalnych czynników ryzyka. Największe znaczenie ma dieta bogata w czerwone mięso, palenie tytoniu oraz brak aktywności fizycznej. Prognozy na 2050 rok są niepokojące – liczba nowych przypadków może przekroczyć 3,5 miliona rocznie.

Fot. 123 RF

Wirus brodawczaka ludzkiego (HPV) odpowiada już za 5% wszystkich nowotworów na świecie, stanowiąc śmiertelne zagrożenie nie tylko dla kobiet, ale i dla mężczyzn. Co roku na całym świecie diagnozę nowotworu wywołanego przez tego wirusa słyszy ponad 625 tys. kobiet i blisko 70 tys. mężczyzn[1]. W Polsce w 2023 r. odnotowano niemal 3,5 tys. nowych zachorowań na nowotwory zależne od wirusa HPV i ponad 2 tys. zgonów[2].

fot. 123RF

Narodowy Fundusz Zdrowia opublikował projekt zarządzenia dotyczącego szczepień przeciwko gruźlicy u noworodków. Jeśli dziecko nie zostanie zaszczepione przed wypisem ze szpitala, placówka będzie mogła przeprowadzić szczepienie w trybie ambulatoryjnym. Szpitale otrzymają dodatkowe 35 złotych za każde takie świadczenie. Konsultacje społeczne trwają do 6 marca 2026 roku.

Fot. 123 RF

Od kilku lat w mediach – prasie, radiu i telewizji – pojawia się coraz więcej reklam zachęcających do stosowania witaminy D. Nie chodzi jednak jedynie o zapobieganie krzywicy, lecz także o poprawę odporności, ogólnej kondycji organizmu oraz lepszy nastrój.

fot. 123rf

Aktywność fizyczna może obniżyć ryzyko raka piersi nawet o 20 proc. u dorosłych kobiet. Jednak dotychczas nie było jasne, jak wpływa ona na rozwój gruczołu piersiowego u nastolatek. Najnowsze badania wykazały, że już dwie godziny ruchu tygodniowo zmniejszają stężenie biomarkerów stresu oksydacyjnego i zapalnego. Czy regularny sport w młodym wieku chroni przed rakiem piersi?

fot. 123rf

Ekspozycja ciężarnej na dym tytoniowy – zarówno czynne, jak i bierne palenie – może trwale obniżyć poziom selenu u dziecka. Ten pierwiastek odgrywa kluczową rolę w rozwoju odporności, metabolizmu i ochrony przed stresem oksydacyjnym. Badania przeprowadzone na Uniwersytecie Medycznym we Wrocławiu dowodzą, że narażenie na dym w okresie prenatalnym ma decydujący wpływ na niedobory selenu u noworodków.

fot. 123rf.com

Główny Inspektorat Sanitarny (GIS) uruchamia program #MłodziŚwiadomi, który ma na celu edukację na temat chorób przenoszonych drogą płciową (STI). Według badań, w Polsce wciąż panuje niska świadomość zagrożeń związanych z zachowaniami seksualnymi, a w przestrzeni publicznej krążą szkodliwe mity na temat STI. Program skierowany jest do młodzieży, studentów i grup zawodowych narażonych na zakażenia.

Fot. 123 RF

W ostatniej dekadzie opublikowano liczne badania kliniczne dotyczące terapii inhalacyjnej wodorem molekularnym (molecular hydrogen, H2). Wykazuje on silne właściwości antyoksydacyjne i przeciwzapalne, co sugeruje potencjalne zastosowanie w różnych schorzeniach [1, 5]. W kontekście praktyki ginekologicznej, gdzie stres oksydacyjny, stan zapalny i zaburzenia metaboliczne odgrywają istotną rolę w wielu schorzeniach kobiecych, zagadnienie to zyskuje szczególne znaczenie. Aktualne dane wskazują na obiecujące efekty, jednak brak jest jednoznacznych rekomendacji w wytycznych towarzystw naukowych, co podkreśla potrzebę dalszych badań [9].