Endometrioza może wiązać się z niewielkim, ale statystycznie istotnym wzrostem ryzyka wad wrodzonych u noworodków – wynika z nowego badania opublikowanego w maju 2026 roku w „Canadian Medical Association Journal”. Analiza objęła ponad 1,4 mln porodów i wskazała na częstsze występowanie wad układu sercowo-naczyniowego, pokarmowego, płciowego oraz mięśniowo-szkieletowego u dzieci kobiet z rozpoznaną endometriozą. Jakie znaczenie mają te dane dla praktyki klinicznej i opieki nad pacjentkami?
• Kanadyjskie badanie objęło ponad 1,4 mln porodów, w tym ponad 33,6 tys. porodów u kobiet z endometriozą
• Wady wrodzone stwierdzono u 6,3 proc. noworodków matek z endometriozą wobec 5,4 proc. w grupie kontrolnej
• Ryzyko pozostawało podwyższone także po uwzględnieniu leczenia niepłodności
• Eksperci apelują o szybszą diagnostykę endometriozy i model opieki wielospecjalistycznej
Nowe badanie populacyjne przeprowadzone przez naukowców z Queen’s University wykazało, że u kobiet z endometriozą występuje niewielki, ale statystycznie istotny wzrost ryzyka wad wrodzonych u dzieci. Autorzy podkreślili jednocześnie, że mimo wzrostu względnego ryzyka, bezwzględne ryzyko nadal pozostaje niskie.
Jak przebiegało badanie dotyczące endometriozy i wad wrodzonych?
Badacze przeanalizowali dane dotyczące ponad 1,4 mln porodów. W analizowanej kohorcie znalazło się ponad 33,6 tys. porodów u pacjentek z rozpoznaną endometriozą. Wyniki opublikowano w czasopiśmie Canadian Medical Association Journal w artykule „Risk of congenital anomalies among infants of patients with endometriosis: a population-based cohort study”.
W grupie kobiet z endometriozą wady wrodzone rozpoznano u 6,3 proc. noworodków. Dla porównania, w populacji kobiet bez endometriozy odsetek ten wyniósł 5,4 proc. Autorzy badania zaznaczyli, że różnica była statystycznie istotna.
Według badaczy uzyskane wyniki wskazują, że endometrioza może być związana ze zwiększonym ryzykiem wad układu sercowo-naczyniowego, pokarmowego, płciowego oraz mięśniowo-szkieletowego.
Czy leczenie niepłodności wpływało na wyniki badania?
Autorzy badania przeprowadzili dodatkowe analizy uwzględniające leczenie niepłodności. Jak podkreślili, podwyższone ryzyko wad wrodzonych utrzymywało się również po skorygowaniu wyników o ten czynnik.
Badacze zaznaczyli jednak, że interpretacja danych wymaga ostrożności klinicznej. Pomimo obserwowanego wzrostu względnego ryzyka, całkowite ryzyko bezwzględne pozostaje niewielkie. Naukowcy podkreślili, że wyniki nie powinny prowadzić do nadmiernego niepokoju wśród pacjentek planujących ciążę.
Jak eksperci komentują nowe dane dotyczące endometriozy?
Publikację skomentowały dr Olga Bougie oraz zastępczyni redaktora „Canadian Medical Association Journal” dr Catherine Varner.
Ekspertki zwróciły uwagę, że wyniki badania podkreślają potrzebę wcześniejszego rozpoznawania endometriozy, skuteczniejszego leczenia oraz zwiększania świadomości społecznej dotyczącej tej choroby.
Jak napisały, endometrioza nadal pozostaje schorzeniem „źle rozumianym, niedostatecznie rozpoznawanym i niewłaściwie leczonym”.
Według autorek komentarza konieczne jest stworzenie modelu opieki opartego na współpracy wielu specjalistów, obejmującego ginekologów, lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej, specjalistów leczenia bólu, ekspertów medycyny reprodukcyjnej oraz psychologów klinicznych. Badaczki zaapelowały również o większe wsparcie lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej w zakresie diagnostyki i prowadzenia mniej skomplikowanych przypadków endometriozy.
Wyniki kanadyjskiego badania mogą mieć znaczenie dla poradnictwa przedkoncepcyjnego oraz monitorowania ciąży u pacjentek z endometriozą. Dane wskazują na potrzebę bardziej kompleksowej oceny ryzyka położniczego oraz indywidualizacji opieki nad kobietami z rozpoznaniem tej choroby.
Z perspektywy praktyki klinicznej istotne pozostaje również skracanie czasu do rozpoznania endometriozy, który w wielu krajach nadal wynosi kilka lat od pojawienia się pierwszych objawów. Eksperci zwracają uwagę, że wcześniejsza diagnostyka i odpowiednie leczenie mogą poprawiać rokowanie reprodukcyjne oraz jakość życia pacjentek.
Więcej informacji o endometriozie można znaleźć m.in. w materiałach Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) oraz National Institutes of Health (NIH).
Piśmiennictwo:
Milne, B., Velez, M. P., Shellenberger, J., & Brogly, S. B. (2026). Risk of congenital anomalies among infants of patients with endometriosis: A population-based cohort study. Canadian Medical Association Journal, *198*(18), E688–E697
Endometrioza a ryzyko wad wrodzonych u dzieci
Więcej ciekawych artykułów w "Nowy Gabinet Ginekologiczny" – zamów prenumeratę lub kup prenumeratę w naszym sklepie.
Czy endometrioza zwiększa ryzyko wad wrodzonych u dzieci?
Tak, według nowego badania populacyjnego endometrioza wiąże się z niewielkim, ale statystycznie istotnym wzrostem ryzyka wad wrodzonych u noworodków. Bezwzględne ryzyko nadal pozostaje jednak niskie.
Jakie wady wrodzone częściej występowały u dzieci kobiet z endometriozą?
Badanie wskazało częstsze występowanie wad układu sercowo-naczyniowego, pokarmowego, płciowego oraz mięśniowo-szkieletowego.
Czy leczenie niepłodności tłumaczy zwiększone ryzyko?
Nie całkowicie. Autorzy badania wykazali, że podwyższone ryzyko utrzymywało się także po uwzględnieniu leczenia niepłodności w analizie statystycznej.
Dlaczego eksperci apelują o wcześniejszą diagnostykę endometriozy?
Zdaniem ekspertów endometrioza nadal bywa późno rozpoznawana i niewłaściwie leczona. Wcześniejsza diagnostyka może poprawić opiekę nad pacjentkami oraz ograniczyć powikłania reprodukcyjne.
