Prawo w gabinecie

Ministerstwo Zdrowia zapowiedziało wprowadzenie zmian w standardach okołoporodowych. Jednym z kluczowych założeń nowelizacji jest zapewnienie, że kobiety, które doświadczyły straty dziecka, nie będą przebywać na tej samej sali z matkami, które urodziły zdrowe noworodki.

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej powołało specjalny zespół roboczy, którego celem jest opracowanie skutecznych rozwiązań systemowych dla rodziców doświadczających poronienia lub śmierci dziecka tuż po narodzinach. Problem ten dotyczy w Polsce blisko 30 tysięcy kobiet rocznie, a obowiązujące regulacje prawne nie zawsze zapewniają im należytą pomoc.

W ostatnich latach obserwujemy wzrost zapotrzebowania na antykoncepcję awaryjną w Polsce. Według danych Ministerstwa Zdrowia, w 2023 i 2024 roku na te produkty wystawiono łącznie 561 006 recept. Informację tę przekazał wiceminister zdrowia Marek Kos w odpowiedzi na interpelację posłanki partii Razem, Pauliny Matysiak.

Badania kliniczne, które stanowią podstawę oceny bezpieczeństwa i skuteczności leków, często pomijają kobiety ciężarne. Naukowcy z Brown University School of Public Health przeanalizowali niemal 91 tys. badań klinicznych, prowadzonych w ciągu ostatnich 15 lat wśród kobiet w wieku 18–45 lat. Wyniki są alarmujące – jedynie 0,8 proc. badań uwzględniało ciężarne uczestniczki tych badań.

Z miesiąca na miesiąc rośnie w Polsce liczba legalnych aborcji, pomimo że prawo dotyczące przerywania ciąży pozostaje niezmienione. Według danych Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) za pierwsze 10 miesięcy 2024 roku, szpitale przeprowadziły o blisko 200 więcej zabiegów niż w całym 2023 roku, co stanowi wzrost o 40 proc. W skali roku odsetek aborcji w stosunku do liczby urodzonych dzieci może być wyższy niż w latach poprzedzających wprowadzenie zmiany przepisów antyaborcyjnych wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z października 2020 r. .

Fot. 123 RF

Wprowadzenie nowelizacji Kodeksu pracy, która wydłuża urlop macierzyński dla rodziców wcześniaków oraz dzieci wymagających hospitalizacji, to istotna zmiana w przepisach, która ma na celu wsparcie rodzin w trudnym okresie po narodzinach dziecka. Nowelizacja została opublikowana 18 grudnia 2024 r. w Dzienniku Ustaw, a przepisy wejdą w życie za trzy miesiące, w marcu 2025 roku. Zmiany w przepisach obejmują szereg korzyści, które mają pomóc rodzicom w zapewnieniu dziecku odpowiedniej opieki i wsparcia w pierwszych miesiącach życia.

Ministerstwo Zdrowia przygotowuje nowelizację standardów opieki okołoporodowej, która wkrótce trafi do konsultacji publicznych. Zmiany mają na celu poprawę jakości opieki nad kobietami w ciąży, rodzącymi i noworodkami. W prace nad rozporządzeniem aktywnie zaangażował się Rzecznik Praw Pacjenta, a także organizacje społeczne, takie jak Fundacja Rodzić po Ludzku.

Od pewnego czasu w Polsce zauważalny jest wzrost liczby przeprowadzanych procedur przerwania ciąży w szpitalach. Z danych Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) wynika, że liczba aborcji rośnie, mimo że polityczne układy sił w Sejmie nie pozwalają na liberalizację przepisów w tym zakresie. Taki trend może doprowadzić do sytuacji, w której liczba legalnych aborcji osiągnie poziom sprzed wyroku Trybunału Konstytucyjnego (TK).

Ministerstwo Zdrowia zrezygnowało z pomysłu ustanowienia minimalnego pułapu 400 porodów jako wymogu dla oddziałów położniczych, które miałyby być częścią sieci szpitali. Decyzja ta ma na celu dostosowanie kryteriów do lokalnych potrzeb i warunków, zamiast stosowania sztywnej liczby porodów.

Minister zdrowia Izabela Leszczyna w ostatnich wypowiedziach wyraziła swoje stanowisko wobec zmiany prawa aborcyjnego. Zaznaczyła, że obecnie nie widzi możliwości wprowadzenia zmian w tym zakresie, gdyż zadaniem ministra jest podejmowanie inicjatyw mających realną szansę na sukces i przynoszących pozytywne efekty. Na ten moment głównym tematem jest kwestia dekryminalizacji aborcji, jednak Ministerstwo Zdrowia skupia się na innych obszarach związanych z ochroną zdrowia reprodukcyjnego.

Naczelna Rada Lekarska (NRL) wystosowała oficjalny apel do Ministra Edukacji i Nauki, wyrażając głęboki sprzeciw wobec prowadzenia w Polsce studiów medycznych na podstawie programu nauczania obowiązującego na Ukrainie. Kwestia ta stała się przedmiotem dyskusji szczególnie w obliczu działań Kijowskiego Uniwersytetu Medycznego, który przeniósł część swoich zajęć do Polski po wybuchu wojny w Ukrainie.

Prezes Naczelnej Rady Lekarskiej, Łukasz Jankowski, odniósł się do istotnych zmian w Kodeksie Etyki Lekarskiej (KEL), uchwalonych na tegorocznym XVI Nadzwyczajnym Krajowym Zjeździe Lekarzy. Jest to pierwsza nowelizacja od ponad dwóch dekad, wprowadzająca nowoczesne regulacje uwzględniające rozwój medycyny, zmiany społeczne i członkostwo Polski w Unii Europejskiej.