Sztuczna inteligencja w diagnostyce raka piersi może identyfikować subtelne zmiany w badaniach mammograficznych nawet kilka lat przed postawieniem oficjalnego rozpoznania. Wyniki badania przeprowadzonego przez naukowców ze Szpitala Uniwersyteckiego Karolinska w Sztokholmie wskazują, że algorytmy sztucznej inteligencji są w stanie rozpoznawać wzorce związane z przyszłym rozwojem nowotworu na długo przed jego kliniczną manifestacją.
• Sztuczna inteligencja identyfikowała sygnały raka piersi nawet sześć lat przed rozpoznaniem
• Badanie objęło dane mammograficzne kobiet uczestniczących w programach badań przesiewowych
• Wyższe wyniki algorytmów występowały u pacjentek, u których później rozpoznano nowotwór
• Wyniki opublikowano w czasopiśmie naukowym „Radiology”
Sztuczna inteligencja analizowała archiwalne mammogramy
Rosnące zainteresowanie wykorzystaniem sztucznej inteligencji w diagnostyce obrazowej znajduje odzwierciedlenie w kolejnych badaniach dotyczących wykrywania nowotworów piersi. Najnowsza analiza przeprowadzona przez naukowców ze Szpitala Uniwersyteckiego Karolinska sugeruje, że algorytmy sztucznej inteligencji mogą identyfikować cechy związane z rozwojem raka piersi na wiele lat przed momentem postawienia rozpoznania klinicznego.
Badacze poddali ocenie trzy systemy komputerowego wspomagania diagnostyki wykorzystujące algorytmy sztucznej inteligencji. Materiał badawczy stanowiły dane mammograficzne pochodzące z dużej populacji kobiet objętych regularnymi badaniami przesiewowymi. Celem projektu było sprawdzenie, czy zaawansowane algorytmy są zdolne do wykrywania subtelnych zmian obrazowych, które pozostają niewidoczne dla ludzkiego oka podczas rutynowej oceny badań.
Wyższe oceny algorytmów u kobiet, u których rozwinął się nowotwór
Analiza wykazała wyraźną zależność pomiędzy ocenami generowanymi przez systemy sztucznej inteligencji a późniejszym wystąpieniem raka piersi. Pacjentki, u których w kolejnych latach potwierdzono nowotwór, uzyskiwały istotnie wyższe wyniki przy analizie wcześniejszych badań mammograficznych.
Jednocześnie kobiety, u których nie doszło do rozwoju choroby nowotworowej, otrzymywały niskie oceny ryzyka generowane przez algorytmy. Zdaniem autorów badania taka zależność sugeruje, że sztuczna inteligencja potrafi identyfikować charakterystyczne wzorce obrazowe związane z przyszłym rozwojem nowotworu jeszcze przed pojawieniem się klinicznie uchwytnych zmian.
Oznaki raka piersi widoczne nawet sześć lat przed diagnozą
Jak podkreśla dr Fredrik Strand ze Szpitala Uniwersyteckiego Karolinska, autor publikacji opublikowanej w czasopiśmie „Radiology”, około 20 procent przypadków raka piersi wykazuje w badaniach mammograficznych oznaki, które systemy sztucznej inteligencji są w stanie rozpoznać już około sześć lat przed postawieniem diagnozy.
Według badacza wyniki potwierdzają potencjał sztucznej inteligencji do wcześniejszego wykrywania wybranych przypadków raka piersi w porównaniu z możliwościami tradycyjnej oceny obrazów wykonywanej przez radiologów. Dr Strand wskazuje, że uzyskane dane pokazują zdolność algorytmów do identyfikowania sygnałów nowotworowych znacznie wcześniej niż było to możliwe podczas standardowej interpretacji mammografii.
Kolejny etap rozwoju diagnostyki wspieranej przez sztuczną inteligencję
Autorzy przypominają, że algorytmy sztucznej inteligencji już wcześniej wykazywały wysoką skuteczność w ocenie pięcioletniego ryzyka zachorowania na raka piersi. Technologie te znajdowały również zastosowanie w identyfikowaniu kobiet zagrożonych rozwojem nowotworów wykrywanych pomiędzy kolejnymi rundami badań przesiewowych.
W obecnym projekcie badawczym zespół postanowił ocenić, jak daleko wstecz możliwe jest wykrywanie sygnałów zwiastujących rozwój choroby nowotworowej. Wyniki wskazują, że w części przypadków zmiany te mogą być obecne w obrazach mammograficznych na wiele lat przed momentem rozpoznania.
Potencjalne znaczenie dla programów badań przesiewowych
Zdaniem autorów badania uzyskane wyniki wpisują się w dynamicznie rozwijający się obszar wykorzystania sztucznej inteligencji w przesiewowej diagnostyce raka piersi. Jak podsumowuje dr Fredrik Strand, celem badania było wzbogacenie rosnącej liczby danych naukowych dotyczących zastosowania sztucznej inteligencji w badaniach przesiewowych oraz pokazanie, w jaki sposób technologia może wspierać wcześniejsze wykrywanie raka piersi.
Jeżeli wyniki zostaną potwierdzone w kolejnych analizach, algorytmy sztucznej inteligencji mogą w przyszłości stać się ważnym elementem strategii wczesnego wykrywania nowotworów piersi, wspierając pracę radiologów oraz zwiększając skuteczność programów badań przesiewowych.
Bibliografia:
Hickman, S., Gialias, P., Cossio, F., et al. (2026). Artificial intelligence detection scores in screening mammography for early breast cancer alerts. Radiology, 319(3), Article number e251309. https://doi.org/10.1148/radiol.251309
Kiła wrodzona w Europie
Więcej ciekawych artykułów w "Nowy Gabinet Ginekologiczny" – zamów prenumeratę lub kup prenumeratę w naszym sklepie.
