Liczba przypadków niepłodności na świecie gwałtownie wzrasta od 1990 roku. Według najnowszych badań, liczba kobiet z niepłodnością zwiększyła się o 82 procent, a mężczyzn o 74 procent. Problem dotyczy szczególnie kobiet po 35. roku życia oraz mieszkańców regionów słabiej rozwiniętych. Naukowcy z Nanjing Medical University alarmują, że niepłodność staje się globalnym wyzwaniem zdrowotnym, który wpływa na spadek dzietności i starzenie się społeczeństw. Jakie są główne przyczyny niepłodności i jakie trendy obserwuje się w Polsce oraz na świecie?
• Wzrost przypadków niepłodności – od 1990 roku liczba kobiet z niepłodnością wzrosła o 82 procent, a mężczyzn o 74 procent.
• Najwyższe wskaźniki niepłodności – u kobiet w wieku 35–39 lat, u mężczyzn w Europie Wschodniej.
• Przyczyny niepłodności – ograniczona rezerwa jajnikowa, późne macierzyństwo, niezdrowy styl życia oraz czynniki społeczno-kulturowe.
• Niepłodność w Polsce – dotyczy 1,5 miliona par, co stanowi 15–20 procent par w wieku rozrodczym.
Globalny wzrost niepłodności – co pokazują badania?
Badania przeprowadzone przez naukowców z Nanjing Medical University wykazały, że niepłodność na świecie nieprzerwanie rośnie od trzech dekad. Analiza danych z projektu Global Burden of Disease (GBD) pokazuje, że w 2021 roku liczba przypadków niepłodności u kobiet była 2,6 razy większa niż u mężczyzn. Wynika to z większej liczby czynników etiologicznych wpływających na płodność kobiet, takich jak ograniczona rezerwa jajnikowa czy uwarunkowania społeczno-kulturowe.
Naukowcy zwracają uwagę, że niepłodność u kobiet jest częściej diagnozowana, podczas gdy u mężczyzn wiele przypadków pozostaje niewykrytych. Najwyższe wskaźniki niepłodności wśród kobiet odnotowano w grupie wiekowej 35–39 lat. Przyczyną jest późniejsze zawieranie małżeństw, odkładanie decyzji o posiadaniu dzieci oraz niezdrowy styl życia.
Niepłodność u mężczyzn – gdzie problem jest najpoważniejszy?
W przypadku mężczyzn najwyższy poziom niepłodności zaobserwowano w Europie Wschodniej. Badacze podkreślają, że problem ten jest często bagatelizowany lub późno diagnozowany, co wynika z mniejszej świadomości społecznej oraz ograniczonego dostępu do diagnostyki.
Interesującym wyjątkiem są Chiny, gdzie od 2019 roku liczba przypadków niepłodności zaczęła spadać. Spadek ten wyniósł 699 tysięcy przypadków u kobiet i 155 tysięcy u mężczyzn. Naukowcy wiązają tę korzystną tendencję z poprawą edukacji w zakresie zdrowia reprodukcyjnego oraz lepszym dostępem do leczenia.
Niepłodność w Polsce – skala problemu i główne przyczyny
W Polsce niepłodność dotyczy około 1,5 miliona par, co stanowi 15–20 procent par w wieku rozrodczym. Problem ten jest zgodny z globalnymi trendami i czyni niepłodność tzw. chorobą cywilizacyjną. Najczęstsze przyczyny to niedrożność jajowodów u kobiet oraz niska jakość nasienia u mężczyzn.
Wiele przypadków niepłodności pozostaje niewyjaśnionych, ponieważ pary odkładają decyzję o rodzicielstwie, co zbiega się z naturalnym spadkiem rezerwy jajnikowej po 35. roku życia. Dodatkowo, późna diagnostyka i brak świadomości na temat czynników ryzyka pogłębiają problem.
Jakie są główne czynniki ryzyka niepłodności?
Do najważniejszych czynników ryzyka niepłodności należą:
• wiek – szczególnie po 35. roku życia,
• niezdrowy styl życia – palenie tytoniu, nadużywanie alkoholu, otyłość,
• przewlekły stres – wpływający na równowagę hormonalną,
• choroby przewlekłe – takie jak cukrzyca, zaburzenia tarczycy,
• zanieczyszczenie środowiska – ekspozycja na toksyny i substancje chemiczne.
Lekarze podkreślają, że profilaktyka oraz regularne badania mogą znacząco zmniejszyć ryzyko niepłodności. Ważne jest również edukowanie pacjentów na temat zdrowego trybu życia oraz wczesnego diagnozowania ewentualnych problemów.
Jak lekarze mogą pomóc pacjentom z niepłodnością?
Lekarze odgrywają kluczową rolę w diagnozowaniu i leczeniu niepłodności. Ważne jest, aby edukować pacjentów na temat czynników ryzyka oraz możliwości terapeutycznych. Współpraca z specjalistami od medycyny rozrodu oraz psychologami może znacząco poprawić szanse na sukces.
W Polsce dostępne są nowoczesne metody leczenia niepłodności, takie jak inseminacja, in vitro oraz terapie hormonalne. Kluczowe jest jednak wczesne zgłaszanie się do lekarza, co pozwala na szybsze wdrożenie odpowiedniego leczenia.
Dowiedz się więcej – Nowy Gabinet Ginekologiczny: Niepłodność na świecie
Więcej ciekawych artykułów w "Nowy Gabinet Ginekologiczny" - zamów prenumeratę lub kup prenumeratę w naszym sklepie.
